Kapasite raporunuzun bitiş tarihi yaklaşıyorsa aklınızda muhtemelen şu sorular var: Kapasite raporu yenileme için ne zaman başvurmalıyım, eski raporu uzatabilir miyim, bu arada aldığım makineler ne olacak? Bu yazıda yalnızca yenileme tarafını ele alıyoruz. Raporun ne olduğunu ve ilk başvuruyu merak ediyorsanız kapasite raporu sayfamıza bakabilirsiniz.
Yenileme aslında yeni bir rapordur
Kapasite raporunun süresi uzatılmaz. TOBB Usul ve Esaslarına göre süre dolduğunda yeni rapor düzenlenmesi gerekir. Yani yenileme, ilk başvurudaki adımların yeniden işlemesi demektir:
- Başvuru TOBB Sanayi Bilgi Sistemi (SBS) üzerinden kayıtlı olduğunuz odaya yapılır.
- Oda bir raportör ve en az bir yetkili eksperden oluşan heyet görevlendirir.
- Eksper işyerinize bizzat gelir, makine parkını ve üretim sürecini yerinde inceler.
- Oda raporu TOBB'a iletir, TOBB uzmanı kontrol eder ve uygun bulursa elektronik imzayla onaylar.
Bu nedenle evraklarınızı sıfırdan hazırlıyormuş gibi davranmanız gerekir. Eski dosyadaki belgelerin hâlâ güncel olduğunu varsaymayın.
Ne zaman başvurmalısınız
Yürürlükteki kurallara göre oda başvurudan itibaren en fazla 1 ay içinde raporu düzenleyip TOBB'a iletir, TOBB da raporu en geç 1 ay içinde inceler. Bu, en kötü senaryoda başvuru ile onay arasında iki aya yakın bir süre geçebileceği anlamına gelir. Buna evrak hazırlığı ve eksper ziyaretinin planlanması da eklenir.
Başvuru tarihini belirlerken şunlara bakın:
- Raporunuzun bitiş tarihi. Rapor en fazla 2 yıl geçerlidir, TOBB'un belirlediği sektörlerde bu süre en fazla 1 yıldır.
- Kiralık makine, leasing veya taşeron sözleşmelerinizin bitiş tarihi. Bu sözleşmeler daha erken bitiyorsa rapor da o tarihte sona erer. Bazı işletmeler raporun bu yüzden erken düştüğünü fark etmez.
- Önünüzdeki işlemler. Rapor; yatırım teşvik belgesi, yerli malı belgesi, dahilde işleme izni, ihaleler ve kredi başvuruları gibi işlemlerde istenir. Bu işlemlerin takvimine göre yeni raporun hazır olması gereken tarihi geriye doğru hesaplayın.
Kullanım alanlarının ayrıntılı listesi için İstanbul Ticaret Odası'nın kapasite raporu açıklamasına göz atabilirsiniz.
Yeni rapor eskisinden nerede ayrılır
Yeni rapor, eski raporun kopyası değildir. Eksper, ziyaret günündeki durumu esas alır. Fark genellikle şu noktalarda çıkar:
- Makine ve teçhizat: Mali müşavir veya yeminli mali müşavir onaylı güncel makine listesi istenir, bilançodaki toplam kıymetiyle birlikte. Satılan veya hurdaya ayrılan makineler listeden düşer.
- Personel: Güncel SGK sigortalı hizmet listesi verilir. İdari personel dışında en az 1 üretim personelinin kayıtlı olması gerekir.
- Ürünler ve miktarlar: Yeni ürünler eklenebilir, artık üretilmeyenler çıkar. Hammadde ve yardımcı madde ihtiyacı buna göre yeniden hesaplanır.
- Uygulanan kurallar: Yeni rapor, 28.08.2025'ten itibaren yürürlükte olan TOBB Kapasite Raporlarının Düzenlenmesi Usul ve Esasları (2025/53) çerçevesinde düzenlenir.
Kapasite hesabı kural olarak günde 8 saat ve yılda 300 gün çalışma esasına göre yapılır; kesintisiz üretimde günde 24 saat ve yılda en fazla 350 gün esas alınır. Çalışma düzeniniz değiştiyse bunu başvuruda doğru yansıtın.
Makine, personel veya ürün değiştiyse
Raporun süresi dolmadan da yeni rapor gerekebilir. Makine eklemek veya çıkarmak, yeni ürün eklemek gibi kapasiteyi etkileyen değişikliklerde mevcut rapor değiştirilemez, yeni rapor düzenlenir. Toplam kapasiteyi etkilemeyen değişiklikler ise oda tarafından sisteme girilip TOBB onayıyla işlenebilir. Bir değişikliğin kapasiteyi etkileyip etkilemediği kuruma ve dosyaya göre değişir; karar vermeden önce odanıza danışın.
Şu durumlar ise raporun iptal sebebidir:
- Üretim yerinin başka bir adrese taşınması
- İşyerinin devredilmesi veya kiraya verilmesi
- Faaliyet konusunun değişmesi
Yeni makine aldıysanız ve yenileme yaklaşıyorsa, makinenin kurulmasını bekleyip tek başvuruda birleştirmek mantıklı olabilir. İşyerinde kurulu olmayan, yalnızca proforma faturası bulunan makineler hesaba alınmaz ve eksper ziyaretinde makinelerin çalışır durumda olması gerekir.
Süre dolarsa ne olur
Süresi dolan rapor geçerliliğini kaybeder ve yeni rapor düzenlenmesi gerekir. Geriye dönük uzatma yoktur. Raporun istendiği bir işlemi o arada yürütüyorsanız geçerli rapor sunamazsınız; bunun işlem üzerindeki etkisi ilgili kuruma ve dosyaya göre değişir. Sanayi sicil kaydında küçük, orta ve büyük işletmelerin kapasite bilgileri kapasite raporuna dayandığı için bu konuyu ayrıca sanayi sicil belgesi sayfamızdan takip edebilirsiniz. Tasfiye halindeki firmalarda rapor zaten 6 ay geçerlidir.
Kontrol listesi
- Raporun bitiş tarihini ve varsa kiralık makine, leasing, taşeron sözleşmelerinin bitiş tarihlerini yan yana yazdınız mı?
- Tapu veya kira sözleşmesi güncel mi? Organize sanayi bölgesindeyseniz tapu veya tapu tahsis belgesi hazır mı?
- Makine listesi mali müşavir onaylı ve bilançoyla uyumlu mu?
- SGK listesinde en az 1 üretim personeli var mı?
- Tüm makineler kurulu ve çalışır durumda mı, işyerinde su ve elektrik var mı?
- Fason üretim yaptırma, tesisin bir bölümünü veya bir vardiyasını kiraya verme gibi rapor düzenlenmesine engel bir durum oluştu mu?
- Aynı çatı altında başka firma varsa makineler, personel ve kayıtlar gerçekten ayrı mı?
- Ciro, ithalat ve ihracat bilgilerinizi beyan için derlediniz mi?
Yenileme dosyanızı başvurudan önce birlikte gözden geçirebiliriz. Ücretsiz uygunluk analizi ile mevcut durumunuzu kontrol eder, eksik kalan noktaları önceden konuşuruz.
Kapasite Raporu: evrak listesi, süreç ve sık sorulan sorular →